Симои занон дар эҷодиёти Абулқосим Лоҳутӣ — Донишхона

Симои занон дар эҷодиёти Абулқосим Лоҳутӣ

Мавзӯъ: СИМОИ ЗАНОН ДАР ЭҶОДИЁТИ АБУЛҚОСИМ ЛОҲУТӢ
Нақша:
Муқаддима
1 .Маълумоти мухтасар дар бораи шоир
2. Симои зан дар ашъори шоир
Хулоса
Абулқосим Лоҳутӣ баробари устод Айнӣ дар таърихи адабиёти давраи нави тоҷик мақому мартабаи босазо ва арзишманде дорад. Лохутӣ бо асарҳои гуногунгояи хеш ба назму насри нави тоҷик рӯҳу илҳоми тоза бахшидааст. Тавре устод Мирзо Турсунзода дар ҳаққи Лоҳутӣ гуфтаанд: «Лоҳутӣ шоири муборизи роҳи озодӣ буд ва то нафаси охирин чун мубориз зиндагӣ кард».
Мероси адабгш шоир гуногунранг буда, тамоми мавзӯъҳои ҳаётиро фаро гирифтааст. Яке аз мавзӯъҳое, ки дар эҷодиёти шоир мақоми хосса дорад, ин ашъори ба занҳо бахшидаи шоир мебошад. Қайд кардан зарур аст, ки масъалаи зан ва озодии он дар адабиёти ибтидои асри ХХ-и Эрон вобаста ба ҳаракати миллии озодихоҳӣ ба вуҷуд омадааст, ки дар он нақши таърихии зан эҳсос карда мешавад. Ба мавзӯи зан Лоҳутӣ танҳо баъди солҳои 1909-1910 дахл намудааст. Симои занону модарони фидокору мазлумаро шоир то ин дам тасвир менамуд. Вале дар ибтидои соли 1917 Лоҳутӣ дар шеърҳои худ занонро ба тарки чодар даъват менамояд:
Бо ин ки дар шароити хубон ҳиҷоб нест,
Ёри маро барои чӣ шарм аз ниқоб нест?
Лоҳутӣ дар эҷодиёти худ мақому мартаба, вазифаи дар ҷамъият доштаи онҳоро возеҳу равшан муаӣян намудааст. Дар шеъре, ки «Ба духтари Эрон» бахшидааст, масъалаи зан ва озодии он хеле хуб тахдил шудааст. Бемаърифатии занони машриқзаминро, ки ҷамъияти феодалӣ ба сари онҳо оварда буд, танқид намуда, онҳоро ба омӯхтани илмҳои дунявӣ даъват менамояд:
Андар ин даври тамаддун, санамо, лоиқ нест,
Дилбаре чун ту зи ороиши дониш ба канор.
Абулқосим Лоҳутӣ чунин фикру андешаҳои маорифпарваронаи худро на танҳо ба занони Эрон, балки ба занони тоҷик низ таргибу ташвиқ намуда, онҳоро ба ин роҳ ҳидоят мекунад:
Тоҷикистон шуд мунаввар, то ту гаштӣ бе ниқоб,
Оламе равшан шавад, чун маҳ барояд аз саҳоб.
Орзуву умеди шоир доир ба ин масъала, яъне озодии занон, дар собиқ Иттиҳоди Шӯравӣ ҷомаи амал пӯшида буд. Зеро, дар натиҷаи сиёсати хирадмандонаи замони шӯравӣ чунин масъала дар ҳаёт татбиқ шуда, ҳаллу фасли худро ёфта буд. Ба қавли шоир, зан бояд аз ҳама ҳуқуқҳои инсонӣ бархӯрдор бошад. Шоир ба онҳо дар баробари ҳуқуқҳои сиёсию иҷтимоӣ, озодии сухан, виҷдон, ҳамчунин, ҳуқуқи озодии меҳнат ва ҳуқуқи аз худ намудани илму маърифати дунёиро низ таргиб намудааст:

Офарин бар фирқае, к-аз парда озодат намуд,
Ҳайф буд, к-ин ҳусни оламгир монад дар ҳиҷоб.
Лоҳутӣ озодии занони тоҷикро нисбат ба занони Эрон муқоиса намуда, аҳамияти ибратбахш доштани озодии занони тоҷикро дар эҷодиёти худ инъикос намудааст. Шоир то замони инқилоб нодонии занони машрикзаминро нисбат ба занони
ботамаддуни Ғарб дар муқоиса нишон дода бошад, баъд аз ин дар ашъори худ озодии занони Шарқи шӯравиро бо занони маҳкумшудаи Шарқи хориҷӣ, яъне бо занони Эрон бо муқоиса тасвир намудааст. Аз сабаби он ки занону духтарон дар ҷамъияти қафомондаи феодалӣ аз илму маърифат ва омӯзиши он маҳрум будаанд, масъалаи саводноккунии занҳоро дар ашъори худ талқин мекунад:
Мо гавҳари насли порсиро конем,
Мо коргари тарбияти инсонем.
Гафлат манамоед зи омузиши мо,
Мо модари ояндаи тоҷиконем,
Қисми дигари мавзӯи озодии занон ба хаёту фаъолияти озодонаи занони Шарқи шӯравӣ бахшида шудааст. Шоир баробарҳуқуқии онҳоро дар меҳнат, дар корҳои идоракунии ҳукуматӣ таъкид менамояд. Лоҳутӣ озодии занҳоро дар ҷамъияти мо маҳсули муборизаи шадиди инқилобчиён медонад: Озодии запҳо, ки дар Тоцикистон аст,
Маҳсули муборизаи болшевикон аст.
Дар ҳақиқат. имрӯз бояд озодии занон ҳам аз нигоҳи қонунгузориҳои давлатӣ ва ҳам аз нигоҳи шариати исломӣ эътироф карда шавад, зеро имрӯз занону модарони тоҷик аз ҳар ду нигоҳ озоданд ва ҳуқуқи комилро дар ҷанбаҳои гуногуни ҳаёт доро мебошанд.

Симои занон дар эҷодиёти Абулқосим Лоҳутӣ: 20 комментариев

  • в
    Permalink

    What’s up Dear, are you genuinely visiting this web site
    regularly, if so after that you will absolutely get pleasant knowledge.

    Ответ
  • в
    Permalink

    Aw, this was an extremely good post. Taking a few minutes and actual effort to create a really good article… but what can I say… I hesitate a
    whole lot and don’t seem to get nearly anything done.

    Ответ
  • в
    Permalink

    Spot on with this write-up, I truly believe this website needs a great deal
    more attention. I’ll probably be back again to see more, thanks for the advice!

    Ответ
  • в
    Permalink

    I savor, lead to I discovered exactly what I was having
    a look for. You have ended my 4 day lengthy hunt!
    God Bless you man. Have a nice day. Bye

    Ответ
  • в
    Permalink

    Very nice post. I just stumbled upon your
    weblog and wanted to say that I’ve really enjoyed
    browsing your blog posts. In any case I will be subscribing to your rss feed and I hope
    you write again soon!

    Ответ
  • в
    Permalink

    You really make it seem so easy with your presentation but I find this topic to be
    actually something that I think I would never understand.
    It seems too complex and extremely broad for me. I’m looking forward for your next post, I will try to get the hang of it!

    Ответ
  • в
    Permalink

    Thanks in favor of sharing such a good thinking, piece of writing is nice, thats why i have
    read it entirely

    Ответ
  • в
    Permalink

    I every time used to read post in news papers but now as I
    am a user of web thus from now I am using net for articles or reviews, thanks to web.

    Ответ
  • в
    Permalink

    I have learn some just right stuff here.
    Certainly price bookmarking for revisiting.

    I wonder how a lot attempt you set to make any such fantastic
    informative website.

    Ответ
  • в
    Permalink

    Spot on with this write-up, I truly feel this
    amazing site needs a great deal more attention. I’ll probably be back again to see more, thanks for the information!

    Ответ
  • в
    Permalink

    This design is steller! You obviously know how to keep a reader amused.
    Between your wit and your videos, I was almost
    moved to start my own blog (well, almost…HaHa!) Wonderful job.
    I really loved what you had to say, and more than that, how you presented it.
    Too cool!

    Ответ
  • в
    Permalink

    Hmm is anyone else experiencing problems with the images on this blog loading?
    I’m trying to determine if its a problem on my end or if it’s the blog.
    Any responses would be greatly appreciated.

    Ответ
  • в
    Permalink

    Write more, thats all I have to say. Literally, it seems as
    though you relied on the video to make your point.
    You clearly know what youre talking about, why waste your intelligence
    on just posting videos to your weblog when you could be giving us something informative to read?

    Ответ
  • в
    Permalink

    Please let me know if you’re looking for a writer for
    your site. You have some really great articles and I think I
    would be a good asset. If you ever want to take some of the load off, I’d really like
    to write some material for your blog in exchange for a link back to mine.
    Please shoot me an email if interested. Cheers!

    Ответ
  • в
    Permalink

    What’s Going down i am new to this, I stumbled upon this I’ve found It absolutely helpful and it has aided me out loads.
    I hope to give a contribution & assist different customers like
    its helped me. Great job.

    Ответ

Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *